Sjtuf en zijn gilde

De Roermondse reus

De Roermondse reus stelt Christoffel voor, de beschermheilige van alle reizigers en de patroonheilige van onze fiere stad aan de Maas en onze Kathedraal. Het kind op de schouder stelt Jezus voor. In zijn rechterhand draagt Christoffel (Sjtuf) een lamp om in het donker zijn weg te zoeken, om Jezus veilig aan de overkant van de rivier te brengen. De reus wordt in Roermond liefkozend Sjtuf genoemd. De huidige stadsreus, Sjtuf dus, werd in 1982 geboren ter gelegenheid van de viering 750 jaar stad Roermond. Men liet door kunstenaar Dolf Wong een grote kop met armen en een Christuskind maken. Die kop werd op een staketsel gezet en aangekleed met een groot mooi gewaad. Een jaar later werd het Remunjse Reuzegilde opgericht onder leiding van Paul Poell.

De gildeleden gaan gekleed in historische kostuums uit de 16de eeuw. De groep bestaat uit een 20-tal actieve leden en een groot aantal gastlopers, en beschikt over een eigen gildehuis. De gildeleden willen de cultuur en historische waarde voor Roermond behouden. Het gilde trekt enkele keren per jaar mee in reuzenoptochten in binnen- en buitenland (zie agenda). Zo presenteren en promoten ze Roermond op een leuke en gezellige manier. Om dit in de toekomst te blijven doen is het gilde trouwens steeds op zoek naar nieuwe leden.

Geschiedenis.

De oudste vermelding van de Roermondse stadsreus dateert van 1680. In de vermelding staat, dat de kosten van het herstel van de stadsreus voor rekening komen van de magistraat. Gezien het feit, dat de stadsreus hersteld moest worden, kan aangenomen worden, dat de reus van voor 1680 dateert en wellicht de tweede stadsbrand van 1665 heeft overleefd. Maar er zijn vermoedens dat hij ouder is. Mogelijke bronnen

hiertoe zijn helaas verloren gegaan. In 1410 werd begonnen met de bouw van de huidige kathedraal in gotische stijl. Vermoedelijk was er toen reeds sprake van een stadsreus, die gewijd was aan de patroonheilige St. Christoffel van Roermond en de kathedraal.

In 1316 stelde de kerk de processie van het Heilig Sacrament in. Er werden in het gekerstende Europa grootse en luisterrijke ommegangen opgezet. De geestelijkheid deed daarvoor een beroep op de half wereldlijke, half geestelijke broederschappen die een of ander mysterie vereerden of een patroonheilige hadden. De oudste schriftelijke bewijzen van een Christoffelreus in de Lage Landen gaan over de ‘Sjtuf’ van Antwerpen en dateren van 1398. Als men bedenkt dat Roermond vanaf 1350 wordt gezien als de hoofdstad van het Overkwartier van Gelre en rond 1410 is begonnen met de bouw van een nieuwe Christoffelkerk, (de huidige kathedraal) kan het bijna niet anders dan dat de stad beschikte over een Christoffelreus.

In 1749 kreeg trouwens de Roermondse stadsreus, zijnde een reusachtig beeld van St. Christoffel, een processie-verbod op grond van een bisschoppelijk besluit van 27 juni 1747. De toenmalige bisschop Jan Anton de Robiano was voor vergaande versobering, waar onder andere muziekgezelschappen en schutterijen mee te maken kregen. Het doek voor de Roermondse stadsreus was voor vele jaren gevallen.

Zijn naamdag is 24 juli (vóór het Tweede Vaticaans Concilie viel zijn naamdag op 25 juli, maar omdat dat ook de naamdag van de apostel Jacobus is, werd Sint-Christoffel een dag verplaatst). In 1969 is hij echter door het Vaticaan afgevoerd van de Heiligenkalender. Hij mag nog wel als plaatselijke heilige worden vereerd.

Reuzen.

Bij de meeste volkeren treffen wij mythen aan over reuzen, die over de aarde rondzwalkten en met draken of goden de strijd aanbonden. Reuzen zijn geen louter ‘heidens’ verschijnsel. In de bijbel komen indrukwekkende figuren voor als Samson en Gideon. Wie kent niet het verhaal van David en Goliath. De laatste zou ongeveer 4,50 meter lang zijn geweest.

Overigens komen er in Nederland meer reuzengildes voor, maar vooral ook in Frankrijk en België en nog meer in Spanje zijn er vele honderden tot wel duizend reuzen!